سالاد سبزیجات پخته؛ سالاد گرم بخارپز برای پاییز و زمستان
سالاد سبزیجات پخته همان سالادی است که وقتی هوا سرد میشود و دلتان به کاهو و خیار سرد رضایت نمیدهد، سراغش میروید: کلم بروکلی، هویج و لوبیا سبز که چند دقیقه روی بخار نرم شدهاند و هنوز گرم با یک سس معطر مخلوط میشوند. اگر دنبال ایدههای دیگر هم هستید، فهرست انواع سالاد سبزمنظر را ببینید. در این مطلب یک دستور مشخص با مقدار و زمان، سس آن، جدول زمان بخارپز هر سبزی و نکتههایی برای انتخاب سبزی فصل آمده است.
پاسخ کوتاه
برای سالاد سبزیجات پخته، لوبیا سبز، گل کلم بروکلی و هویج خلالی را ۵ تا ۷ دقیقه بخارپز کنید تا نرم ولی هنوز کمی ترد باشند. اسفناج را اضافه کنید و ۱ تا ۲ دقیقه دیگر صبر کنید تا پلاسیده شود. سبزیها را گرم با سس زنجبیل و روغن کنجد مخلوط کنید و با بادام زمینی خردشده سرو کنید.
سالاد سبزیجات پخته چیست و چه فرقی با سالاد خام دارد؟

در سالاد سبزیجات پخته، سبزیهای سفتتر مثل کلم بروکلی، گل کلم، هویج و لوبیا سبز به جای خام ماندن، کوتاه پخته میشوند. در این دستور روش پخت بخارپز است: سبزی داخل سبد، بالای آب جوش قرار میگیرد و در آب غوطهور نمیشود. نتیجه سالادی است که میشود گرم یا ولرم خورد و برای شامهای پاییز و زمستان از یک کاسه کاهوی سرد دلچسبتر است. اگر دنبال یک سالاد سبزیجات ساده هستید، همین دستور با سه سبزی و یک سس ششقلمی کار را راه میاندازد.
فرق دیگرش در زمان اضافه کردن سس است. در دستوری که اینجا آوردهایم، سبزیها درست بعد از بخارپز و تا هنوز گرماند با سس مخلوط میشوند. اگر به سالادهای خام عادت دارید، مجموعه انواع سالادهای سبزیجات را هم در کنار این دستور داشته باشید.
مواد لازم سالاد سبزیجات پخته (۶ نفر)
این دستور سالاد سبزیجات بخارپز با سس زنجبیل و کنجد است. زمان آمادهسازی حدود ۲۵ دقیقه و زمان پخت حدود ۱۰ دقیقه است.
برای سس
- زنجبیل تازه رندهشده: ۲ قاشق غذاخوری
- روغن کنجد: ۲ قاشق غذاخوری
- سس سویای کمسدیم (یا سس ماهی): ۱ قاشق غذاخوری
- شکر: ۱ قاشق چایخوری
- سس سویای کمسدیم: نیم قاشق چایخوری
- نمک: یکچهارم قاشق چایخوری
برای سالاد
- لوبیا سبز تازه، بریدهشده در تکههای حدود ۵ سانتیمتری: ۱ پیمانه
- گل کلم بروکلی تازه: ۴ پیمانه
- هویج درشت، خلالیشده: ۲ عدد
- اسفناج تازه: ۱ بسته ۹ اونسی (حدود ۲۵۵ گرم)
- بادام زمینی بوداده بینمک، ریز خردشده: نیم پیمانه
- گشنیز تازه درشت خردشده و زنجبیل تازه خلالی برای روی سالاد
مقادیر بر اساس دستور منتشرشده در Taste of Home (Ginger-Sesame Steamed Vegetable Salad) است.
طرز تهیه سالاد سبزیجات پخته مرحله به مرحله
- سس را اول آماده کنید. زنجبیل رندهشده، روغن کنجد، سس سویا یا سس ماهی، شکر، سس سویای کمسدیم و نمک را در یک کاسه کوچک هم بزنید و کنار بگذارید. این کار باید قبل از پخت انجام شود، چون سبزیها باید داغ به سس برسند.
- بخارپز را راه بیندازید. کمی آب در قابلمه بریزید، سبد بخارپز را بگذارید و آب را به جوش بیاورید. آب نباید به کف سبد برسد.
- سبزیهای سفت را بپزید. لوبیا سبز، گل کلم بروکلی و هویج را در سبد بریزید، در قابلمه را بگذارید و ۵ تا ۷ دقیقه بپزید تا نرم ولی هنوز کمی ترد باشند.
- اسفناج را اضافه کنید. اسفناج را روی سبزیها بریزید و ۱ تا ۲ دقیقه دیگر بپزید تا فقط پلاسیده شود.
- با سس مخلوط کنید. سبزیها را به یک کاسه بزرگ منتقل کنید و با سس آماده هم بزنید تا همه تکهها آغشته شوند.
- سرو کنید. بادام زمینی خردشده، گشنیز و زنجبیل خلالی را روی سالاد بریزید و گرم یا ولرم سرو کنید.
سس سالاد سبزیجات پخته

سس این دستور ترکیب سادهای است از زنجبیل تازه، روغن کنجد و سس سویا که طعمی گرم و کمی تند به سبزیهای بخارپز میدهد. زنجبیل تازه را با رنده ریز بگیرید تا تکههای درشت زیر دندان نیاید. اگر سس ماهی در دسترس ندارید، دستور اصلی خودش سس سویای کمسدیم را جایگزین گذاشته است؛ در آشپزخانه ایرانی این گزینه راحتتر پیدا میشود.
اگر میخواهید سس شیرینی نداشته باشد، شکر را حذف کنید. سس سویا خودش شور است، پس اگر سویای معمولی (نه کمسدیم) دارید، پیش از اضافه کردن نمک سس را بچشید. برای حالت ایرانیتر هم میشود سبزی بخارپز را با آبلیمو یا آب نارنج تازه، روغن زیتون و کمی نمک و فلفل به ذائقه خودتان مزهدار کرد؛ این ترکیب همان سسی است که در خیلی از سالادهای خانگی ایرانی میبینید.
زمان بخارپز کردن هر سبزی
وقتی سبزیهای دستور را با سبزیهای فصل عوض میکنید، زمان پخت هم عوض میشود. سبزیهایی را که زمان مشابه دارند با هم در سبد بگذارید و سبزی دیرپزتر را چند دقیقه زودتر شروع کنید. جدول زیر زمانهای پیشنهادی راهنمای آشپزی دانشگاه ایالتی کانزاس (Kansas State University) است که هدفش رسیدن به حالت «نرم ولی ترد» است:
| سبزی | زمان تقریبی بخارپز |
|---|---|
| نخود فرنگی | ۳ دقیقه |
| مارچوبه | ۴ دقیقه |
| کدو سبز | ۴ تا ۵ دقیقه |
| کلم بروکلی | ۵ دقیقه |
| لوبیا سبز | ۵ دقیقه |
| گل کلم | ۶ دقیقه |
| هویج | ۶ تا ۸ دقیقه |
| کلم بروکسل | ۱۰ دقیقه |
این زمانها برای تکههای معمولی است. هویج خلالی نازک زودتر از هویج حلقهای ضخیم میپزد و گلهای درشت بروکلی دیرتر از گلهای ریز. بهترین آزمون، فرو کردن نوک چاقو در یک تکه است: باید راحت فرو برود ولی تکه از هم نپاشد.
نکات بخارپز کردن سبزیجات
راهنمای دانشگاه ایالتی کانزاس روش پایه را اینطور توضیح میدهد: آب سرد را در قابلمه بریزید و سبد بخارپز را بگذارید، طوری که سطح آب فقط تا زیر سبد برسد. آب را روی حرارت زیاد به جوش بیاورید، سبزی را در سبد بگذارید، در قابلمه را نیمهباز بگذارید و تا نرم ولی ترد شدن بپزید.
- تکهها را هماندازه ببرید. اگر بروکلی را ریز و هویج را درشت ببرید، یکی له میشود و دیگری خام میماند.
- سبد را شلوغ نکنید. بخار باید بین تکهها بچرخد؛ اگر حجم سبزی زیاد است، در دو نوبت بپزید.
- برگها را آخر اضافه کنید. اسفناج و برگهای نرم فقط یکی دو دقیقه بخار لازم دارند، همان کاری که دستور بالا با اسفناج میکند.
- بیش از حد نپزید. سبزیای که رنگش کدر و بافتش شل شده، دیگر آن حالت ترد و رنگی سالاد را ندارد.
- سس را از قبل آماده داشته باشید. وقتی سبزی از روی بخار برداشته شد، دیگر نباید منتظر هم زدن سس بماند و سرد شود.
اگر کلم بروکلی دوست دارید، در مطلب سالاد کلم بروکلی در ۳ مدل روشهای دیگری برای استفاده از آن پیدا میکنید.
بهترین سبزیجات برای سالاد پخته در پاییز و زمستان

بیشتر سبزیهایی که برای سالاد پخته مناسباند، سبزیهای فصل خنک هستند. راهنمای کاشت ترویج دانشگاه ایالتی کلرادو (CSU Extension) کلم بروکلی، کلم، نخود فرنگی و اسفناج را جزو سبزیهای «مقاوم» به سرما و هویج، گل کلم، چغندر، سیبزمینی و چغندر برگی را جزو سبزیهای «نیمهمقاوم» آورده است. همین سبزیها در ماههای سرد بیشتر در بازار دیده میشوند و پایه خوبی برای سالاد گرم هستند.
- کلم بروکلی و گل کلم: زود میپزند و سس را خوب نگه میدارند.
- هویج: شیرینی و رنگ نارنجی به سالاد اضافه میکند؛ خلالی یا حلقهای نازک ببرید.
- اسفناج و چغندر برگی: در دقیقههای آخر روی بخار بروند.
- نخود فرنگی و لوبیا سبز: رنگ سبز تند و بافت ترد میدهند.
- کلم بروکسل: زمان بیشتری لازم دارد؛ اگر درشت است، از وسط نصف کنید.
برای سالاد گرم مهمانی هم این دستور را میشود در ظرف بزرگ و پهن چید. ایدههای دیگر را در انواع سالاد برای مهمانی ببینید.
سالاد سبزیجات برای شام
سالاد سبزیجات پخته برای شام سبک مناسب است، چون گرم است و حجم زیادی سبزی دارد. بنا بر اطلاعات تغذیهای همان دستور، هر پیمانه از این سالاد حدود ۱۵۶ کالری، ۶ گرم پروتئین و ۵ گرم فیبر دارد؛ بخش زیادی از پروتئین و چربی آن از بادام زمینی و روغن کنجد میآید. اگر میخواهید وعده کاملتری بسازید، آن را کنار یک غذای ساده خانگی یا نان سبوسدار سرو کنید. برای شبهایی که سالاد خام میخواهید، سالاد با سبزی خوردن گزینه سریع دیگری است.
مطالب مرتبط
سوالات متداول
چه سبزیجاتی برای سالاد پخته مناسب هستند؟
سبزیهای سفت که با چند دقیقه بخار نرم میشوند: کلم بروکلی، گل کلم، هویج، لوبیا سبز، نخود فرنگی، کدو سبز و کلم بروکسل. برگهای نرم مثل اسفناج را در یکی دو دقیقه آخر اضافه کنید.
سبزیجات پخته یعنی چه؟
یعنی سبزیای که به جای خام خوردن، کوتاه با بخار یا آب پخته شده است. در سالاد، هدف این است که سبزی نرم ولی هنوز کمی ترد بماند، نه کاملاً له.
کلم بروکلی چند دقیقه بخارپز شود؟
طبق راهنمای دانشگاه ایالتی کانزاس حدود ۵ دقیقه. اگر گلها خیلی درشتاند، کمی بیشتر زمان لازم است.
سالاد سبزیجات پخته را گرم بخوریم یا سرد؟
هر دو حالت ممکن است. این دستور برای سرو گرم یا ولرم نوشته شده، چون سس روی سبزی گرم بهتر مینشیند.
میشود شکر سس را حذف کرد؟
بله. دستور اصلی فقط ۱ قاشق چایخوری شکر برای کل سس دارد. اگر آن را حذف کنید، سس کمتر شیرین و کمی شورتر میشود؛ پیش از سرو بچشید.
تاریخ بروزرسانی: ۱۴ مهر ۱۴۰۵ | نویسنده: تیم تحریریه سبزمنظر



