زمان کاشت سبزیجات در باغ و کاشت صیفی‌جات
فهرست مطالب
زمان کاشت سبزیجات در باغ را تقویم تعیین نمی‌کند، دمای هوا و خاک تعیین میکند. سبزیهای فصل سرد مثل کاهو، اسفناج و تربچه کمی سرما را تحمل می‌کنند و زودتر کاشته می‌شوند؛ صیفی‌هایی مثل گوجه، خیار، بادمجان و هندوانه فقط بعد از رفتن سرما. اگر کاشت در مقیاس بزرگ‌تر را در نظر دارید، راهنمای کاشت صیفی جات در زمین کشاورزی را هم ببینید.
پاسخ کوتاه: سبزیهای مقاوم فصل سرد را می‌شود دو تا چهار هفته پیش از آخرین یخبندان بهاره منطقه‌تان کاشت. خیار و لوبیا را حدود همان تاریخ آخرین یخبندان و گوجه، فلفل، بادمجان و هندوانه را دستکم دو هفته بعد از آن، وقتی خاک گرم شد، بکارید.
جدول زمان کاشت در باغ
جدول زیر بر اساس راهنمای کاشت خدمات ترویجی دانشگاه ایالتی کلرادو تنظیم شده است. «آخرین یخبندان بهاره» برای هر شهر فرق میکند؛ در مناطق معتدل و گرم زودتر و در مناطق سرد و کوهستانی دیرتر است. تاریخ میانگین آخرین یخبندان شهرتان را از اداره هواشناسی یا جهاد کشاورزی محل بپرسید و جدول را با آن تطبیق دهید.
| گروه | نمونه‌ها | زمان کاشت |
|---|---|---|
| فصل سرد، مقاوم | کاهو، اسفناج، تربچه، نخود فرنگی، کلم، کلم بروکلی | ۲ تا ۴ هفته پیش از آخرین یخبندان بهاره |
| فصل سرد، نیمه‌مقاوم | چغندر، هویج، گل‌کلم، سیب‌زمینی، چغندر برگی | صفر تا ۲ هفته پیش از آخرین یخبندان |
| فصل گرم، حساس | لوبیا، ذرت، خیار، کدو تابستانی | بذر حدود تاریخ آخرین یخبندان |
| فصل گرم، خیلی حساس | گوجه فرنگی، فلفل، بادمجان، هندوانه | معمولاً ۲ هفته یا بیشتر بعد از آخرین یخبندان |
طبق همین منبع، سبزیهای فصل سرد دمای حدود ۱۶ تا ۲۷ درجه سانتی‌گراد را ترجیح میدهند و در هوای گرم کیفیتشان افت میکند؛ سبزیهای فصل گرم هوای شبیه تابستان با دمای حدود ۲۱ تا ۳۵ درجه را دوست دارند.
دمای خاک هم مهم است. خدمات ترویجی مینه‌سوتا می‌گوید بذر خیار را وقتی بکارید که خاک در عمق ۲٫۵ سانتی‌متری دستکم حدود ۲۱ درجه باشد. خدمات ترویجی یوتا کاشت هندوانه را وقتی خاک به حدود ۱۸ درجه رسید یا خطر یخبندان گذشت پیشنهاد میکند.
کاشت پاییزه
چون سبزیهای فصل سرد در گرما کیفیت خود را از دست میدهند، کاشت دوم آن‌ها در پایان تابستان و پاییز، وقتی هوا خنک می‌شود، رایج است. فهرست کامل را در مطلب چه صیفی جاتی در پاییز بکاریم آورده‌ایم.
آماده‌سازی زمین
- جای مناسب: زمینی آفتابی، نزدیک به آب و تا حد امکان هم‌سطح انتخاب کنید تا آب و خاک شسته نشود. صیفیهای میوه‌دار دستکم شش ساعت آفتاب مستقیم لازم دارند.
- پاکسازی: علف‌های هرز را با ریشه بیرون بکشید و سنگ و ریشه‌های قدیمی را جمع کنید.
- بهبود خاک: کمپوست رسیده یا کود حیوانی کاملاً پوسیده را با لایه بالایی خاک مخلوط کنید. اگر خواستید، اسیدیته خاک را در آزمایشگاه خاک بسنجید.
- شیار و پشته: برای صیفیهای رونده پشته یا کپه درست کنید تا آب پای بوته بماند و برگ‌ها خیس نشوند.
- مالچ: مالچ آلی رطوبت را نگه می‌دارد و جلوی علف هرز را می‌گیرد. خدمات ترویجی مینه‌سوتا برای خیار و یوتا برای هندوانه توصیه می‌کنند مالچ آلی را تا وقتی خاک به حدود ۲۴ درجه نرسیده نریزید، چون گرم شدن خاک را کند میکند.
فاصله کاشت
فاصله کم یعنی رقابت بوته‌ها بر سر نور و آب. فاصله‌های جدول از منابع ترویجی کلرادو، مینه‌سوتا و یوتا گرفته شده و به سانتی‌متر تبدیل شده است.
| سبزی | فاصله بوته‌ها | عمق بذر |
|---|---|---|
| کاهو | ۱۸ تا ۲۳ سانتی‌متر | حدود ۶ میلی‌متر |
| اسفناج | ۱۰ تا ۱۵ سانتی‌متر | حدود ۱٫۳ سانتی‌متر |
| تربچه | ۵ تا ۸ سانتی‌متر | حدود ۱٫۳ سانتی‌متر |
| هویج | ۵ تا ۸ سانتی‌متر | حدود ۶ میلی‌متر |
| کلم | حدود ۴۵ سانتی‌متر | حدود ۱٫۳ سانتی‌متر |
| گوجه فرنگی (رونده) | ۶۰ تا ۹۰ سانتی‌متر از هر طرف | نشا |
| خیار (رونده) | ۲۰ تا ۳۰ سانتی‌متر در ردیف، ۶۰ تا ۹۰ سانتی‌متر فضای دو طرف ردیف | بذر |
| هندوانه (نشا) | ۶۰ سانتی‌متر در ردیف، ۱٫۲ تا ۱٫۸ متر بین ردیف‌ها | نشا |
روی بسته بیشتر بذرها هم فاصله و عمق کاشت نوشته شده است. اگر یکی از بوته‌ها بیش از حد جای بقیه را گرفت، آن را هرس یا تنک کنید.
کاشت صیفی‌جات در باغچه
برای شروع، صیفیهای ساده‌تر مثل گوجه، خیار و فلفل را انتخاب کنید و همه بذرها را یک‌جا نکارید. ما معمولاً هر صیفی را در زمان مناسب خودش می‌کاریم و تاریخ کاشت را یادداشت می‌کنیم تا سال بعد برنامه دقیق‌تری داشته باشیم.
- گوجه: طبق مینه‌سوتا، نشا را بعد از گذشتن کامل خطر یخبندان و گرم شدن خاک به زمین ببرید.
- خیار: بذر را بعد از آخرین یخبندان بکارید و نهال‌ها را تنک کنید.
- هندوانه: طبق یوتا، در کاشت مستقیم ۴ تا ۶ بذر در هر کپه بکارید، کپه‌ها حدود ۱٫۲ متر از هم فاصله داشته باشند و بعد از دو برگ، در هر کپه دو بوته نگه دارید.
- فلفل و بادمجان: در گروه خیلی حساس به سرما هستند و دیرتر از بقیه کاشته می‌شوند.
برای سبزی خوردن در باغچه، آموزش جداگانه روش کاشت سبزی خوردن در باغچه را نوشته‌ایم.
نکات بعد از کاشت
- آبیاری: طبق مینه‌سوتا، باغچه سبزی هفته‌ای حدود ۲٫۵ سانتی‌متر آب لازم دارد و وقتی خاک در عمق ۵ سانتی‌متری خشک شد، وقت آبیاری است. آبیاری قطره‌ای یا شلنگ تراوا بهتر از آبپاش روی برگ است.
- علف هرز: علف‌های هرز را از کوچکی و با ریشه بکشید.
- تغذیه طبیعی: در طول فصل کمی کمپوست رسیده کنار بوته‌ها بریزید و از کود شیمیایی استفاده نکنید.
- برداشت: صیفی‌ها را وقتی تازه و ترد هستند بچینید؛ برداشت منظم بوته را به محصول‌دهی بیشتر تشویق میکند.
سوالات متداول
بهترین زمان برای کاشت سبزیجات چه زمانی است؟
به نوع سبزی بستگی دارد: سبزیهای فصل سرد ۲ تا ۴ هفته پیش از آخرین یخبندان بهاره و صیفیهای حساس مثل گوجه و بادمجان دستکم ۲ هفته بعد از آن.
در فصل پاییز چه سبزیجاتی بکاریم؟
سبزیهای فصل سرد مثل کاهو، اسفناج، تربچه و کلم که هوای خنک را ترجیح میدهند و در گرما کیفیتشان افت میکند.
چه سبزیجاتی را میتوان در تابستان کاشت؟
صیفیهای فصل گرم مثل خیار، کدو، لوبیا، گوجه، فلفل، بادمجان و هندوانه که دمای حدود ۲۱ تا ۳۵ درجه را دوست دارند.
زمان کاشت سبزی خوردن در زمستان کی است؟
در زمستان سرد، سبزیهای مقاوم را از دو تا چهار هفته پیش از آخرین یخبندان بهاره بکارید یا داخل خانه در گلدان شروع کنید.
تاریخ بروزرسانی: ۱۴ مهر ۱۴۰۵ | نویسنده: تیم تحریریه سبزمنظر
منابع
- CMG GardenNotes #720: Vegetable Planting Guide، خدمات ترویجی دانشگاه ایالتی کلرادو
- Growing tomatoes، خدمات ترویجی دانشگاه مینه‌سوتا
- Growing cucumbers، خدمات ترویجی دانشگاه مینه‌سوتا
- How to Grow Watermelon in Your Garden، خدمات ترویجی دانشگاه ایالتی یوتا
- Watering the vegetable garden، خدمات ترویجی دانشگاه مینه‌سوتا
- Vegetable Gardening in Containers، خدمات ترویجی ویرجینیا تک
3 دیدگاه در “زمان کاشت سبزیجات در باغ و کاشت صیفی‌جات”
خیلی عالی ممنونم
بادرودفراوان.
وقتی جوانه زدن و رویش ، میوه دادن وچرخه ی زندگی یک نبات رو میبینم،بیشتر ازپیش عاشق پروردگارم میشم و تبارک الله دردرونم جاری…امیدورام به گونه ای که هرگیاه به نهایت خودمیرسه،ایزدمنان مراهم،ب کمال وعلم لاینتناهی خودرساند.
#دیدم دراین دشت خرابات گاه وبیگاه عشقبازی نسیم وبرگی
#که زسرشوق فراوان برگ می‌کشید ناز نسیم رابه صد منت و عشوه ورشوه ،تا ب سرحد آن دم که رسید ب مرادش وبگفتا…هر آن لحظه
#من بتومحتاجم،یاری م ده،مرا برقصان که زین رقص کنم #شکرخالق یکتا…گفتا توبرقصا که این تمناست زمن و هرچه دراین ملک ثریاست… تو دانی ومن وآن ایزدیکتا… گربگویم ذکرسپاسش به یک حال زیبا….بدهدصد رخ وتصویر ب منه دیوانه رسوا….گر وصل شدم ودیدم ازپس پرده اوج معما…نی ارزد این دیرو ملک وگنجش ب والله به نیم لحظه ای که کردم رجعی به آن دیار یارا…(یهوو اومد نوشتم کم وزیادش رو ب بزرگی خودتون ببخشید)م.محمدی اراک
بسیار عالی، سپاسگزارم